زمینه و هدف: مالاریا بیماری پروتوزوئری است که از گزش پشه آنوفل حادث میشود و با درگیر کردن بیش از یک میلیارد نفر در سال باعث مرگ و میر بیش از 3 میلیون نفر در سال میشود. ابتلای به این بیماری ضربات اقتصادی زیادی را به دولت وارد میسازد. ایران در سالهای اخیر پذیرای حدود 2 میلیون پناهنده افغانی بوده است و این پناهندگان مشکلات فراوانی از نظر کنترل مالاریا در کشور ما بوجود آوردهاند. این مطالعه به اپیدمیولوژی مالاریا در شهرستان رفسنجان با توجه به متغیرهای درگیر در آن میپردازد و پیشنهادهایی در این زمینه تقدیم میکند.
روش کار: این مطالعه توصیفی بوده به بررسی اپیدمیولوژی مالاریا در طی سالهای 1384 تا 1387 میپردازد. افراد علامتدار به مراکز پزشکی خصوصی یا دولتی در نواحی مختلف شهرستان رفسنجان مراجعه میکردند و سپس به مراکز بهداشت مبارزه با مالاریا ارجاع داده میشدند، سپس پرسشنامهای توسط پرسنل بهداشت با استفاده از فرم اطلاعات فرد مصدوم پر میشده است. تجزیه و تحلیل دادهها با استفاده از نرم افزار SPSS انجام شده است.
یافته ها: در طی سالهای 1384ـ1378 بروز ابتلا مالاریا در رفسنجان پس از بازگشت افاغنه به کشورشان سیر رو به کاهش داشته است. بیشترین آمار مربوط به سال 1379 با 62 نفر درصد هزار نفر و کمترین آمار مربوط به سال 1384 با 29 نفر درصد هزار نفر بوده است. بیشتر مبتلایان را مردان با 3/92% تشکیل دادهاند. بیشتر مبتلایان را کارگران که جمعاً بالغ بر 7/85% افراد بودند را تشکیل میدادهاند همچنین 9/98% مبتلایان افغانی بودهاند. بیشترین گروه سنی 29ـ20 سال با 2/46% بوده است.
بحث: با توجه به کاهش بروز ابتلا به مالاریا در رفسنجان در طی سالهای 1384ـ1379 در حالی که هنوز اکثریت مبتلایان را افاغنه تشکیل میدهند پیشنهاد میشود:
1ـ پرسشنامههای طرحشده جهت ثبت اطلاعات دقیقتر پر شوند و با نظم پیشتری نگهداری شوند.
2ـ کارگران فصلی با رعایت موازین بهداشتی از نظر بررسی بیماریهای واگیردار و اپیدمیک به کار گرفته شوند.
3ـ آموزش بهداشت و پیشگیری بیماریهای اپیدمیک در سطوح مختلف عامه، مردم پرسنل بهداشتی، پزشکان داده شود.
4ـ کنترل مرزها از نظر بهداشت مهاجران خصوصاً در مرزهای شرقی کشور عزیزمان صورت بگیرد.
Zia Sheikholeslami N, Rezaeian M. The Retrospective Epidemiological Study of Malaria in Rafsanjan, Kerman Province, from 1999 to 2005. j.health 2010; 1 (1) :24-30 URL: http://healthjournal.arums.ac.ir/article-1-147-fa.html
ضیاء شیخ الاسلامی نازنین، رضائیان محسن. بررسی گذشته نگر اپیدمیولوژی بیماری مالاریا در شهرستان رفسنجان– استان کرمان از سال 1378 تا 1384. سلامت و بهداشت. 1389; 1 (1) :24-30